การจัดทำแผนความปลอดภัยในสถานศึกษาขนาดเล็ก

บทคัดย่อ

การศึกษาครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ (1) กำหนดองค์ประกอบในการจัดทำแผนความปลอดภัยในสถานศึกษาขนาดเล็ก (2) จัดทำแผนความปลอดภัยในสถานศึกษาขนาดเล็ก และ (3) ประเมินคุณภาพของแผนความปลอดภัยในสถานศึกษาขนาดเล็ก มีกลุ่มเป้าหมายที่ใช้ในการศึกษาครั้งนี้ ได้แก่ ผู้บริหารสถานศึกษา ครู คณะกรรมการสถานศึกษาขั้นพื้นฐานโรงเรียนวัดสันดอนมูล และผู้ทรงคุณวุฒิที่มีความเชี่ยวชาญด้านการบริหารงานสถานศึกษางานด้านความปลอดภัย ในสถานศึกษา จำนวน 20 คน เครื่องมือที่ใช้ในการเก็บรวบรวมข้อมูล คือ แบบวิเคราะห์เอกสารใช้สำหรับวิเคราะห์กรอบในการจัดทำแผนความปลอดภัยในสถานศึกษาขนาดเล็ก จากเอกสารและงานวิจัยที่เกี่ยวข้อง จำนวน 12 แหล่ง แบบบันทึกการประชุมกลุ่มย่อย (Focus Group) แบบประเมินแผนความปลอดภัยในสถานศึกษาขนาดเล็กของโรงเรียนวัดสันดอนมูล และแบบประเมินความเหมาะสมและความเป็นประโยชน์ของแผนความปลอดภัยในสถานศึกษาขนาดเล็ก ดำเนินการวิเคราะห์ข้อมูลด้วย ค่าร้อยละ ค่าเฉลี่ย และส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน วิเคราะห์แบบสอบถามและ แบบประเมิน โดยใช้โปรแกรมสำเร็จรูปในการดำเนินการหาค่าเฉลี่ย และส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน การให้ค่าน้ำหนักของแบบสอบถามแบ่งเป็น 5 ระดับ ได้แก่ มากที่สุด มาก ปานกลาง น้อย และ น้อยที่สุด
ผลการศึกษา พบว่า (1) การวิเคราะห์เอกสารเพื่อกำหนดกรอบในการจัดทำแผนความปลอดภัยในสถานศึกษาขนาดเล็ก จากเอกสารและงานวิจัยที่เกี่ยวข้อง จำนวน 12 แหล่ง ผู้ศึกษาได้ใช้เกณฑ์ร้อยละ 40 ขึ้นไปเพื่อคัดสรรองค์ประกอบ สรุปได้ว่าความปลอดภัยในโรงเรียน มี 5 องค์ประกอบ ได้แก่ (1) ด้านสภาพแวดล้อมทางกายภาพ คิดเป็นร้อยละ 58.33 (2) มาตรการป้องกันและแก้ไขอุบัติเหตุ คิดเป็นร้อยละ 50.00 (3) มาตรการป้องกันและแก้ไขอุบัติภัย คิดเป็นร้อยละ 41.67 (4) มาตรการป้องกันและแก้ไขด้านสุขภาพอนามัยของนักเรียน คิดเป็นร้อยละ 41.67 และ (5) มีระบบบริหารจัดการความปลอดภัยในสถานศึกษา คิดเป็นร้อยละ 50.00 (2) แผนความปลอดภัยโรงเรียนวัดสันดอนมูล ประกอบด้วย 6 ส่วน คือ ส่วนที่ 1 บทนำ ซึ่งกล่าวถึงหลักการและเหตุผล ความสำคัญของความปลอดภัย รวมถึงกำหนดวัตถุประสงค์ ขอบเขต และระยะเวลาของแผน ส่วนที่ 2 ข้อมูลทั่วไปของสถานศึกษา นำเสนอข้อมูลพื้นฐาน เช่น ที่ตั้ง บุคลากร นักเรียน อาคารสถานที่ และการวิเคราะห์ความเสี่ยง ส่วนที่ 3 การเสริมสร้างความปลอดภัยในสถานศึกษา ได้อธิบายแนวคิด หลักการ และขอบข่ายของงานด้านความปลอดภัย ส่วนที่ 4 มาตรการการดำเนินการรักษาความปลอดภัย เป็นการกำหนดแนวทางปฏิบัติในด้านต่าง ๆ ทั้งสภาพแวดล้อม บุคคล และสุขภาพอนามัย ส่วนที่ 5 แผนเผชิญเหตุและการจัดการภาวะวิกฤต เป็นการเตรียมความพร้อมในการรับมือกับเหตุฉุกเฉิน และส่วนที่ 6 การกำกับติดตามและประเมินผล และแผนความครอบคลุมของแผนความปลอดภัยในสถานศึกษาขนาดเล็ก ในภาพรวมอยู่ในระดับมากที่สุด (ค่าเฉลี่ย = 4.74, ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน = 0.48) เมื่อพิจารณารายด้าน พบว่า ทุกด้านอยู่ในระดับมากที่สุด ดังนี้ ด้านที่มีค่าเฉลี่ยสูงสุด คือ ด้านมาตรการป้องกันและแก้ไขด้านสุขภาพ อนามัยของนักเรียน (ค่าเฉลี่ย = 4.89, ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน = 0.59) รองลงมา คือ ด้านระบบการบริหารจัดการความปลอดภัยในสถานศึกษา (ค่าเฉลี่ย = 4.85, ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน = 0.36) และด้านที่มีค่าเฉลี่ยต่ำสุด คือ ด้านสภาพแวดล้อมทางกายภาพ (ค่าเฉลี่ย = 4.61, ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน = 0.59) 3) คุณภาพของแผนความปลอดภัยในภาพรวมอยู่ในระดับมากที่สุด (ค่าเฉลี่ย = 4.60, ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน = 0.56) เมื่อพิจารณารายข้อ พบว่า ทุกด้านอยู่ในระดับมากที่สุด โดยด้านที่มีค่าเฉลี่ยสูงสุด คือ ด้านความเหมาะสม (ค่าเฉลี่ย = 4.64, ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน = 0.57) และ ด้าน ที่มีค่าเฉลี่ยต่ำสุด คือ ด้านความถูกต้อง (ค่าเฉลี่ย = 4.56, ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน = 0.58)